Θερμός και ψυχρός φωτισμός

Κλίμακα θερμοκρασίας φωτός

CRI

Φως στη νέα εποχή

Οι λαμπτήρες LED νέας τεχνολογίας δίνουν την απάντηση στις ανάγκες για μειωμένα λειτουργικά έξοδα και εξοικονόμηση ενέργειας σε ένα κτίριο.

Σε κάθε σπίτι ή επαγγελματικό χώρο, ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε, είναι ο λογαριασμός του ηλεκτρικού ρεύματος, ο λογαριασμός ΔΕΗ. Η αύξηση στην τιμή της κιλοβατώρας, αλλά κυρίως η αύξηση στους συντελεστές των κυμαινόμενων χρεώσεων, συντελούν στην αύξηση του τελικού λογαριασμού. Ένα σημαντικό σημείο που συνήθως δεν προσέχουμε, είναι οι κυμαινόμενες χρεώσεις, που αφορούν στη χρήση του δικτύου, σε υπηρεσίες κοινής ωφέλειας, στο ειδικό τέλος μείωσης εκπομπών αερίων ρύπων κ.λπ. Οι χρεώσεις αυτές γίνονται με βάση συντελεστές, σε σχέση με το σύνολο των KWh που έχουν καταναλωθεί. Καταλαβαίνουμε λοιπόν εύκολα, ότι για να μπορέσουμε να μειώσουμε τους λογαριασμούς ΔΕΗ, πρέπει να μειώσουμε σημαντικά και σε μόνιμη βάση τις KWh που καταναλώνουμε.

Μία από τις κυριότερες κατηγορίες κατανάλωσης ενέργειας, στην οποία δυστυχώς δεν δίνουμε τη βαρύτητα που πρέπει, είναι ο φωτισμός. Η κατανάλωση ενέργειας σε αυτό τον τομέα ενός κτιρίου ανέρχεται περίπου στο 20-30% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρισμού. Η εξοικονόμηση ενέργειας από το φωτισμό αποτελεί, επομένως, σημαντική παράμετρο στη συνολική προσπάθεια για μειωμένα έξοδα.

Εύλογα δημιουργούνται διάφορα ερωτήματα σχετικά με το φωτισμό: ποιους λαμπτήρες θα πρέπει να χρησιμοποιούμε στα σπίτια μας, στα γραφεία, στα καταστήματα, με τι κριτήρια θα πρέπει να τους επιλέγουμε, τι τελικά θα πετύχουμε, κ.λπ.

Τα πλεονεκτήματα της τεχνολογίας LED
Η εφαρμογή της νέας τεχνολογίας LED (Light Emitting Diode) στην καθημερινότητά μας έρχεται να φέρει μια «πράσινη» αλλά και κερδοφόρα, κατά τα σημερινά λεγόμενα, επανάσταση, καθώς προσφέρει:
  • Υψηλή ενεργειακή και φωτεινή απόδοση
  • Είναι απόλυτα φιλική προς το περιβάλλον και συντελεί στη μείωση των εκπομπών CO2
  • Βοηθάει στη μείωση του λειτουργικού κόστους, 
  • Δε βασίζεται σε επιβλαβή για τον άνθρωπο και το περιβάλλον στοιχεία (υδράργυρος, φθόριο, ακτινοβολία UV) 
  • Αποτελεί ιδανική λύση για τον οικιακό αλλά και τον επαγγελματικό και βιομηχανικό φωτισμό (ξενοδοχεία, εμπορικά κέντρα, γραφεία, εκθεσιακούς χώρους κ.λπ.), καθώς και για το φωτισμό σε δημόσιους χώρους (δρόμους, γέφυρες, πλατείες, γήπεδα κ.λπ.) 
  • Μείωση του ηλεκτρικού φορτίου λόγω φωτισμού σε ποσοστό 80-90% σε σχέση με του συμβατικούς λαμπτήρες πυρακτώσεως, και σε ποσοστό 50-75% σε σχέση με τους ηλεκτρονικούς λαμπτήρες (λάμπες οικονομίας-φθορισμού).

Η διαδικασία αντικατάστασης των λαμπτήρων

Η αντικατάσταση των παλαιών λαμπτήρων είναι απλή, χωρίς επεμβάσεις στα φωτιστικά σώματα, αρκεί να είναι γνωστή η ισχύς και ο τύπος των υφιστάμενων συμβατικών λαμπτήρων, ώστε να επιλεχθεί σωστά ο κατάλληλος λαμπτήρας LED (βάσει καταλόγων και τεχνικών προδιαγραφών του προμηθευτή).

Σε καταλόγους αξιόλογων και πιστοποιημένων εταιριών, υπάρχουν λαμπτήρες LED για κάθε τύπο λαμπτήρα παλαιάς τεχνολογίας (γλόμποι, κεράκια, Ε27/ Ε14, G4/G9, spot GU10 και GU5.3, PL G24, σωλήνες T8 και T5, AR-111, προβολείς, φωτιστικά δρόμου κ.λπ.). Η αντικατάσταση των λαμπτήρων παλαιάς τεχνολογίας (πυρακτώσεως, αλογόνου, φθορίου κ.λπ.) μπορεί να είναι πλήρης τόσο σε απόδοση, όσο και σε λειτουργίες (dimming κ.λπ.). Λαμπτήρες LED χρησιμοποιούνται ακόμη και σε ειδικές χρήσεις, όπως εντός ψυγείων, αλλά και για τη βελτίωση της παραγωγής στην πτηνοτροφία ή τις φυτικές καλλιέργειες. 


Τι να πρέπει να προσέξουμε
Οι λαμπτήρες LED, πρέπει να αντιμετωπίζονται από τους καταναλωτές ως συσκευές υψηλής απόδοσης και αξίας. Όμως, όπως και σε όλα τα νέα προϊόντα, ο καταναλωτής θα πρέπει να μάθει να επιλέγει σωστά τα προϊόντα LED που αγοράζει, γιατί μπορεί να οδηγηθεί σε προϊόντα μη ενδεδειγμένα, χωρίς πιστοποιήσεις και εγγυήσεις και, κυρίως, χωρίς τελικά να επιτυγχάνεται η πολυπόθητη εξοικονόμηση ενέργειας και η προστασία του περιβάλλοντος.

Στα προϊόντα LED πρέπει να αναγράφονται στη συσκευασία τους (ή και επί του προϊόντος) διάφορα τεχνικά χαρακτηριστικά, όπως:
  • η ονομαστική ενέργεια που καταναλώνει σε Watt
  • η τάση λειτουργίας σε Volt ή ο τύπος λαμπτήρα
  • η φωτεινή ροή σε Lumen του λαμπτήρα
  • το χρώμα φωτός του προϊόντος (θερμοκρασία χρώματος) σε Kelvin
  • η πιστοποίηση CE (απαραίτητη για την εισαγωγή ενός προϊόντος εντός Ε.Ε.)

Επίσης, για κάθε λαμπτήρα θα πρέπει να δίνονται από τους προμηθευτές-αντιπροσώπους πληροφορίες αλλά και πιστοποιητικά κα έγγραφες βεβαιώσεις για τα παρακάτω χαρακτηριστικά:
  • Χώρα προέλευσης (όχι απαραίτητα συναρμολόγησης, αλλά χώρα σχεδιασμού πιστοποίησης και εγγύησης)
  • Διάρκεια ζωής (η οποία πρέπει να είναι πολυετής, με βέλτιστες τιμές 25.000 ώρες και άνω για λαμπτήρες γενικής χρήσης και 50.000 ώρες και πάνω για λαμπτήρες επαγγελματικής χρήσης)
  • Φωτομετρικά εργαστηριακά στοιχεία, τα οποία να αποδεικνύουν τα φωτομετρικά και ηλεκτρικά χαρακτηριστικά του προϊόντος
  • Πιστοποίηση συντελεστή γήρανσης, LM80 κατά προτίμηση, η οποία να μπορεί να αποδειχθεί εγγράφως όταν χρειασθεί
  • Ο δείκτης χρωματικής απόδοσης CRI του λαμπτήρα (δηλώνει την καθαρότητα του φωτός: όσο πιο μεγάλος είναι ο δείκτης CRI τόσο πιο ζωντανά και πραγματικά βλέπουμε τα χρώματα των αντικειμένων στο χώρο) 
  • Η εγγύηση του προϊόντος, η οποία θα πρέπει να είναι εργοστασιακή ή έστω μέσω της εταιρείας που αντιπροσωπεύει ο προμηθευτής, και η οποία εάν χρειασθεί να αποδεικνύεται εγγράφως. Η εγγύηση θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν μεγαλύτερη και πολυετής, από 2 έως και 7 έτη.
Τα χαρακτηριστικά των λαμπτήρων LED
  • Δυνατό, ευχάριστο φως
  • Εξαιρετική ποιότητα φωτισμού, με μεγάλο δείκτη χρωματικής απόδοσης (CRI > 80%)
  • Υψηλή ενεργειακή απόδοση και εξοικονόμηση ενέργειας έως και 90%
  • Μεγάλη διάρκεια ζωής, μεγαλύτερη από 25-50.000 ώρες (5 έως 7 φόρες περισσότερο από τους αντίστοιχους λαμπτήρες φθορισμού)
  • Μηδενική περιεκτικότητα σε υδράργυρο ή μόλυβδο, με μηδενική εκπομπή επιβλαβής υπεριώδης ακτινοβολίας
  • Ελάχιστη παραγωγή θερμότητας (μειωμένο ψυκτικό φορτίο χώρου)
  • Ανάβει αμέσως με το πάτημα του διακόπτη, χωρίς να τρεμοπαίζει
  • Φιλικός προς το περιβάλλον (μείωση εκπομπών CO2).

Case Study σε κατοικία
Ας πάρουμε λοιπόν για παράδειγμα μια οικία, η οποία έχει εγκατεστημένους δέκα λαμπτήρες πυράκτωσης των 25W, πέντε των 60W και τρεις των 75W. Στο σπίτι αυτό πραγματοποιούμε αντικατάσταση των συμβατικών λαμπτήρων με LED και υπολογίζουμε τα ενεργειακά οφέλη. Ταυτόχρονα, υπολογίζουμε και τα οφέλη από την αντικατάσταση ηλεκτρονικών λαμπτήρων φθορισμού (οικονομίας) με λαμπτήρες LED, μια και αρκετά πλέον σπίτια έχουν ήδη αλλάξει τους λαμπτήρες τους με λάμπες αυτού του τύπου. Συγκεκριμένα, αντικαθιστούμε τους λαμπτήρες των 25W, με λαμπτήρες 5W LED, αυτούς των 60W με 8W LED και των 75W με 9W LED.

Για τον υπολογισμό λαμβάνουμε υπόψιν, πως ο φωτισμός είναι σε λειτουργία για 5 ώρες την ημέρα, 365 ημέρες το χρόνο, και η αξία της kWh είναι 0,20€ (μικτή αξία μαζί με τις κυμαινόμενες χρεώσεις).

Ετήσια Αποτελέσματα Σύγκρισης Λαμπτήρων Πυρακτώσεως με LED

LED

ΣΥΜΒΑΤΙΚΟΣ

ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ

Κατανάλωση ενέργειας

213,53 kWh

1.414,38 kWh

1.200,85 kWh

Κόστος λειτουργίας

42,71 €

282,88 €

240,17 €

Εξοικονόμηση με LED

84,89 %

Εκπομπή CO2:

166,55 kg

1103,22 kg

936,66 kg

Διάρκεια ζωής:

15,50 έτη

2.5 έτη

13 έτη


  • Εγγύηση λαμπτήρων LED 5 έτη
  • Εκτιμώμενο κόστος λαμπτήρων 220 €
  • Απόσβεση επένδυσης: 9-10 μήνες
  • Κέρδος μετά την απόσβεση για τη διάρκεια ζωής των λαμπτήρων LED: 3.350,00€, δηλαδή 240€ κάθε χρόνο ή διαφορετικά 80€ σε κάθε λογαριασμό ΔΕΗ.

Ετήσια Αποτελέσματα Σύγκρισης Λαμπτήρων Οικονομίας με LED

LED

ΣΥΜΒΑΤΙΚΟΣ

ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ

Κατανάλωση ενέργειας

213,53 kWh

590,76 kWh

377,23 kWh

Κόστος λειτουργίας

42,71 €

118,15 €

75,45 €

Εξοικονόμηση με LED

64,32 %

Εκπομπή CO2:

166,55 kg

460,79 kg

294,24 kg

Διάρκεια ζωής:

15,53 έτη

2,74 έτη

12,79 έτη


  • Εγγύηση λαμπτήρων LED 5 έτη
  • Εκτιμώμενο κόστος λαμπτήρων 220€
  • Απόσβεση επένδυσης: 2,5 χρόνια
  • Κέρδος μετά την απόσβεσης για τη διάρκεια ζωής των λαμπτήρων LED: 975,00€, δηλαδή 75€ κάθε χρόνο ή διαφορετικά 25€ σε κάθε λογαριασμό ΔΕΗ.

Εάν στα παραπάνω, συνυπολογίσουμε ότι τους λαμπτήρες LED τους αγοράζουμε μία φορά (τουλάχιστον για τα 5 χρόνια της εγγύησής τους), ενώ τους συμβατικούς λαμπτήρες θα τους αγοράσουμε αρκετές φορές, μια και η διάρκεια ζωής τους είναι πολύ μικρότερη αλλά και λόγω του ότι «καίγονται» πολύ εύκολα ειδικά σε συχνά αναβοσβησίματα, τότε η απόσβεση της επένδυσής μας υπολογίζεται τουλάχιστον 40-50% μικρότερης διάρκειας, ενώ το κέρδος μας διπλασιάζεται.

Case Study σε επαγγελματικό χώρο

Ανάλογα και ακόμη καλύτερα είναι και τα αποτελέσματα σε χώρους γραφείων και επαγγελματικούς και βιομηχανικούς χώρους, όπου η απόσβεση της επένδυσης κυμαίνεται από 1 έως 2 έτη, ενώ το κέρδος της επιχείρησης μετά την απόσβεση ανέρχεται σε αρκετές χιλιάδες ευρώ (ειδικά όταν προτιμούμε προϊόντα με διάρκεια ζωής 50.000 ωρών).

Ας πάρουμε για παράδειγμα ένα εμπορικό χώρο (π.χ. πωλήσεων), όπου υπάρχουν εγκατεστημένοι 100 λαμπτήρες φθορισμού των 18W. Θα πραγματοποιήσουμε αντικατάσταση των συμβατικών λαμπτήρων με LED Tube 10W (1050lm) και θα υπολογίσουμε τα ενεργειακά οφέλη.

Για τον υπολογισμό λαμβάνουμε υπόψιν, πως ο φωτισμός είναι σε λειτουργία για 12 ώρες την ημέρα, για 310 ημέρες το χρόνο, και η αξία της kWh είναι 0,20€ (μικτή αξία μαζί με τις κυμαινόμενες χρεώσεις).

Ετήσια Αποτελέσματα Σύγκρισης Λαμπτήρων Φθορισμού με LED

LED

ΣΥΜΒΑΤΙΚΟΣ

ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ

Κατανάλωση ενέργειας

3.720,00 kWh

8.705,00 kWh

4.985,00 kWh

Κόστος λειτουργίας

744,00 €

1.741,96 €

997,96 €

Εξοικονόμηση με LED

57,26 %

Εκπομπή CO2:

2902,00 kg

6790,00 kg

3888,00 kg

Διάρκεια ζωής:

13,50 έτη

1.75 έτη

11.75 έτη


  • Εγγύηση λαμπτήρων LED 5 έτη
  • Εκτιμώμενο κόστος λαμπτήρων 1.786,50 €
  • Απόσβεση επένδυσης: 1,68 έτη (18-20 μήνες)
  • Κέρδος μετά την απόσβεσης για τη διάρκεια ζωής των λαμπτήρων LED: 11.615,00€, δηλαδή 983€ κάθε χρόνο ή διαφορετικά 245€ σε κάθε λογαριασμό ΔΕΗ.

Η ενημέρωση των καταναλωτών και η προτροπή αυτών για την εφαρμογή της τεχνολογίας LED φωτισμού, σύμφωνα με τις παραπάνω προϋποθέσεις, αποτελεί ευθύνη τόσο των μηχανικών και τεχνικών της χώρας μας, όσο και του ιδίου του Κράτους, καθώς είναι μία σημαντικότατη παράμετρος για την εξοικονόμηση ενέργειας και την προστασία του περιβάλλοντος.

Τελικά, αξίζει η επένδυση στα LED;
Η αγορά των λαμπτήρων LED, είναι μια σχετικά ακριβή επένδυση. Δημιουργείται, λοιπόν, εύλογα το ερώτημα «είναι συμφέρουσα οικονομικά η αντικατάσταση των συμβατικών λαμπτήρων με λαμπτήρες LED; Αξίζει να δαπανήσουμε χρήματα για το σκοπό αυτό;». Η απάντηση είναι «σίγουρα ΝΑΙ». Η επένδυση σε λαμπτήρες LED είναι μονόδρομος και επιτακτική πλέον. Αρκεί η επένδυση που θα κάνουμε, να αφορά προϊόντα επώνυμα, με υψηλές αποδόσεις και εγγυήσεις, και όχι σε προϊόντα χωρίς πιστοποιήσεις, χωρίς σωστά τεχνικά χαρακτηριστικά, απλά και μόνο επειδή είναι φθηνά.


Άρθρο του κ. Ιωάννη Βελιάνη, Διπλ. Μηχανολόγου Μηχανικού, Α.Π.Θ., Διαχειριστή της εταιρείας Τεχνομηχανική Ε.Π.Ε., LEDGR, LED φωτισμός, www.ledgr.gr, ENFORM, Η/Μ Μελέτες Δημοσίων και Ιδιωτικών έργων