Ορυκτά, στερεά ή ηλεκτρικό ρεύμα;

Όλα τα διαθέσιμα καύσιμα για θέρμανση, με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά τους, για να έχετε μια συνολική εικόνα για τις επιλογές θέρμανσης του φετινού χειμώνα.

Πετρέλαιο
Στην Ελλάδα, η πρώτη σκέψη όλων όταν μιλάμε για θέρμανση είναι το πετρέλαιο. Η ευκολία που προσφέρει η χρήση πετρελαίου, η έλλειψη χρημάτων για επενδύσεις στα συστήματα θέρμανσης, η επαγρύπνηση των εταιρειών εμπορίας καυσίμων για τη βελτίωση της ποιότητας του πετρελαίου με στόχο τη μεγαλύτερη απόδοση και τη μείωση των εκπεμπόμενων ρύπων, αλλά κυρίως η πτωτική τάση της τιμής του τα τελευταία χρόνια κάνουν για ακόμα μία χρονιά το πετρέλαιο πρωταγωνιστή στην κεντρική θέρμανση.

Post it 
  • Ψάξτε τις προσφορές των εταιρειών για φθηνότερο πετρέλαιο 
  • Ερευνήστε τις προσφορές των τραπεζών για εκπτώσεις 
  • Ελέγξτε τη στάθμη του πετρελαίου πριν την παραλαβή
  • Κάντε αίτηση για επίδομα θέρμανσης

Χρηματοδοτικά προγράμματα
  • Το επίδομα: Η ηλεκτρονική υποβολή αίτησης για το επίδομα πετρελαίου θέρμανσης της περιόδου Φθινόπωρο 2015 – Χειμώνας 2016 ξεκίνησε την Τετάρτη 16  Δεκεμβρίου και λήγει στις 30 Μαΐου 2016.  Συγκεκριμένα, για αιτήσεις που υποβάλλονται έως 31 Δεκεμβρίου 2015 και σε περίπτωση πολυκατοικίας, εφόσον έχει γίνει η ενεργοποίηση πληρωμής, το ποσό του επιδόματος θέρμανσης καταβάλλεται έως 2 Φεβρουαρίου. Για αιτήσεις που υποβάλλονται κατά το χρονικό διάστημα από 1η Ιανουαρίου έως 30 Μαΐου 2016, το ποσό επιδόματος θέρμανσης καταβάλλεται έως 30 Ιουνίου 2016. Η υποβολή της αίτησης μπορεί να πραγματοποιηθεί και στα ΚΕΠ, εκτός από ηλεκτρονικά (διαδικτυακός τόπος: www.gsis.gr). Φέτος δεν θα υπάρξει προκαταβολή για την προμήθεια πετρελαίου, ενώ και η ποσότητα που μπορούν να αγοράσουν οι δικαιούχοι είναι μειωμένη κατά 20%. 
  • Πιστωτικές Κάρτες: Σε ισχύ βρίσκονται προγράμματα επιβράβευσης από τις τράπεζες σε συνεργασία με τις εταιρείες εμπορίας καυσίμων προσφέρουν. Τέτοια είναι οι έως και εννέα άτοκες δόσεις για την κάλυψη των δαπανών για τη θέρμανση, ενώ από συγκεκριμένες τράπεζες παρέχεται έκπτωση έως και 2% στην αγορά του πετρελαίου, επιστροφή χρημάτων έως και 5% για επόμενες αγορές ή και συνδυασμός των δύο. Για τους δικαιούχους του επιδόματος, μάλιστα, εξασφαλίζεται (μέσω της αγοράς με πιστωτική κάρτα) άτοκη περίοδος έως και 1,5 μήνα, χρόνος που μπορεί να καλύψει το 20ήμερο μεταξύ της αίτησης και της είσπραξης της προκαταβολής του επιδόματος.

Υγραέριο
Ο διεθνής όρος για το υγραέριο, ιδιαίτερα γνωστός και στο καταναλωτικό κοινό, είναι το LPG και θεωρείται κατάλληλο για την κάλυψη πληθώρας ενεργειακών αναγκών, αφού είναι και οικονομικό αλλά και φιλικό προς το περιβάλλον (η καύση του αφήνει λίγα υπολείμματα). Συνήθως προστίθεται σε μικρή αναλογία κάποιο συστατικό με πολύ ισχυρή οσμή ώστε να είναι εύκολα ανιχνεύσιμες τυχόν διαρροές. Χρησιμοποιείται εδώ και πολλά χρόνια στα νοικοκυριά, είτε για μαγείρεμα είτε για θέρμανση χώρων (σόμπες υγραερίου). Όμως, για την εγκατάσταση συστήματος θέρμανσης με υγραέριο στο σπίτι απαιτείται είτε μια ειδική δεξαμενή (υπόγεια ή υπέργεια) είτε φιάλη υγραερίου (ή συστοιχία φιαλών) ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε καταναλωτή και, φυσικά, οι ειδικές συσκευές υγραερίου (λέβητας/καυστήρας) και ένα δίκτυο σωληνώσεων (εξωτερικό ή/και εσωτερικό).  Όλα αυτά βέβαια υπό την επίβλεψη ειδκού μηχανικού, καθώς ισχύουν αυστηρές προδιαγραφές και κανονισμοί για τον χειρισμό, αποθήκευση και διάθεση του καυσίμου. Θεωρείται, πάντως πιο «καθαρό» από τους υγρούς υδρογονάνθρακες διότι έχει μεγαλύτερη αναλογία υδρογόνου-άνθρακα και άρα μικρότερες εκπομπές CO2. 

Post it 
  • Ενημερωθείτε για την εγκατάσταση αντλιών θερμότητας που χρησιμοποιούν υγραέριο (Gas Heat Pumps), παρέχοντας θέρμανση τον χειμώνα και ψύξη το καλοκαίρι
  • Ανακαλύψτε την παραγωγή ζεστού νερού χρήσης, απλά ανοίγοντας τη βρύση. Τα περισσότερα μηχανήματα θέρμανσης με υγραέριο διαθέτουν σύστημα παραγωγής ζεστού νερού
  • Μαγειρέψτε με υγραέριο: Οι κουζίνες υγραερίου προσφέρουν ασύγκριτη οικονομία σε σχέση με τις ηλεκτρικές και προσφέρουν απίστευτη νοστιμιά στο φαγητό.

Φυσικό Αέριο
Η κεντρική Μακεδονία, η Θεσσαλία και, φυσικά, η Αττική είναι ανάμεσα στους «τυχερούς» που έχουν την δυνατότητα να στραφούν στο φυσικό αέριο για τη θέρμανση της κατοικίας τους. Με την τιμή του να βρίσκεται στα 0,069¤/kWh τον Νοέμβριο του 2015 και να κινείτε συνεχώς πτωτικά, αλλά και τις κινήσεις της κυβέρνησης για προώθηση του φυσικού αερίου στην εγχώρια αγορά θέρμανσης, εκτιμάται ότι η διείσδυσή του τα επόμενα χρόνια θα είναι κατακόρυφη. Ο λόγος είναι απλός: παράγει μεγάλες ποσότητες θερμότητας με αναλογικά μικρότερη κατανάλωση καυσίμου. 
Πρόκειται δε για τη μορφή ενέργειας με την πιο χαμηλή αναλογία σε άνθρακα και την πιο υψηλή αναλογία σε υδρογόνο, από όλες τις ορυκτές πηγές, γεγονός που της επιτρέπει να παράγει περίπου 25% λιγότερο διοξείδιο του άνθρακα σε σχέση με το πετρέλαιο.

Χρηματοδοτικά προγράμματα
Η ΕΠΑ Αττικής εφαρμόζει εκπτώσεις στα τέλη σύνδεσης που καταβάλλονται για την κατασκευή του παροχετευτικού αγωγού και τη σύνδεση του ακινήτου με τον κεντρικό αγωγό τροφοδοσίας. Συγκεκριμένα, τα τέλη σύνδεσης είναι εντελώς δωρεάν για την περίπτωση κεντρικών θερμάνσεων με εγκατεστημένη ισχύ >=140.000 kcal/h, ενώ παρέχεται έκπτωση 50% για κεντρικές θερμάνσεις κτιρίων με εγκατεστημένη ισχύ από 50.000 kcal/h μέχρι 140.000 kcal/h. Σε περίπτωση 2 κεντρικών θερμάνσεων στην ίδια παροχή με σύνολο ισχύος άνω των 140.000kcal/h, τότε η 1η παίρνει 100% έκπτωση ενώ η 2η παίρνει 50% έκπτωση (αν είναι άνω των 50.000 kcal/h). Σε περίπτωση 1 κεντρικής θέρμανσης και ταυτόχρονα αυτονομιών στην ίδια παροχή με σύνολο ισχύος άνω των 140.000 kcal/h, τότε η ΚΘ παίρνει 100% έκπτωση ενώ οι αυτονομίες δεν παίρνουν έκπτωση. 

Post it 
  • Ενημερωθείτε για χρηματοδοτικά προγράμματα και εκπτώσεις
  • Ενημερωθείτε για τη δυνατότητα σύνδεσης του λέβητα με την κουζίνα και για ζεστό νερό χρήσης 
  • Υπολογίστε το κόστος και τον χρόνο απόσβεσης για αντικατάσταση του συμβατικού λέβητα με λέβητα συμπύκνωσης
  • Ενημερωθείτε για υβριδικά συστήματα που χρησιμοποιούν φυσικό αέριο και αντλία θερμότητας για μεγαλύτερη εξοικονόμηση

Βιομάζα
Στην πράξη, οι μορφές των στερεών βιοκαυσίμων που είναι διαθέσιμες στο εμπόριο και προτείνονται για αξιοποίηση στον τομέα της θέρμανσης μιας κατοικίας είναι συγκεκριμένες και περιλαμβάνουν κυρίως τις ακόλουθες:

Πέλλετς
Τα πέλλετς είναι μικρά κυλινδρικά σωματίδια που παράγονται μέσω συμπίεσης βιομάζας και έχουν χαμηλά ποσοστά υγρασίας (< 10 % κ.β.). Το Ευρωπαϊκό Πρότυπο ΕΝ 14961-2 περιγράφει τις ποιοτικές κλάσεις των πέλλετς ως εξής: 
  •  Α1, η καλύτερη ποιοτική κατηγορία. Χαρακτηρίζεται από το χαμηλότερο ποσοστό τέφρας και είναι το προτεινόμενο καύσιμο από τους κατασκευαστές οικιακών λεβήτων ή σομπών πέλλετς,
  • Α2, με υψηλότερα ποσοστά τέφρας. Χρησιμοποιείται συνήθως σε μεγαλύτερης δυναμικότητας συστήματα θέρμανσης,
  • Β, με μεγάλο ποσοστό τέφρας. Συνήθως δε χρησιμοποιούνται σε εφαρμογές οικιακής θέρμανσης. Στην ελληνική αγορά, τα πέλλετς ξύλου διακινούνται σε συσκευασίες των 15 kg. Η τιμή τους κυμαίνεται μεταξύ 250-300¤/τόνος.

Ξύλα
Τα ξύλα μπορεί να προέρχονται από διάφορα είδη δέντρων, π.χ. οξιά, πεύκο, ελιά, δρυς, σε διάφορες φυσικές μορφές και διατίθενται στοιβαγμένα σε παλέτες, σε διάφορες συσκευασίες (big bags) κτλ. Κάθε είδος έχει τις δικές του ιδιότητες που προσδιορίζουν την απόδοσή του κατά την καύση. Τελείως ξερά ξύλα, ανεξαρτήτως είδους, αποδίδουν περίπου την ίδια θερμαντική ισχύ (4.500 Kcal/Kgr), η οποία με υγρασία περίπου 20% πέφτει στα  3.400  Kcal/kg.  Αναλόγως του είδους, η τιμή τους κυμαίνεται από 100-160¤/τόνος.

Πυρηνόξυλο
Το πυρηνόξυλο είναι το ξυλώδες υπόλειμμα που προκύπτει, λόγω της απομάκρυνσης της υγρασίας και του εναπομείναντος ελαίου  από την ημι-στερεά πάστα που παρέμεινε μετά την παραγωγή ελαιόλαδου στο ελαιουργείο. Το κόστος καυσίμου υπολογίζεται στα 100¤/τόνος. 

Mπρικέτες
Οι μπρικέτες είναι προϊόντα συμπίεσης βιομαζικών υλικών, συνήθως πολύ μεγαλύτερου μεγέθους από τα πέλλετς. Κατασκευάζονται από ξυλώδη υλικά και χαρακτηρίζονται από χαμηλά ποσοστά υγρασίας και τέφρας. Οι τιμές τους διαφοροποιούνται μεταξύ 200-280¤/τόνος

Ροκανίδια ξύλων 
Τα ροκανίδια ξύλων (wood chips) είναι μικρά τεμάχια ξύλου. Έχουν αρκετά υψηλά ποσοστά υγρασίας (μπορεί να φτάσουν και το 50% κ.β.) και κοστίζουν περίπου 70-100¤/τόνος  

Σημειώνεται ότι οι τιμές της καύσιμης ύλης εξαρτώνται πάντα από την ποιότητα και την απόδοσή τους.

Post it 
  • Ενημερωθείτε για την υγρασία του ξύλου πριν την αγορά
  • Απομακρύνετε τα κατάλοιπα από την προηγούμενη καύση (στάχτη, κάρβουνα) για να διευκολύνετε την κυκλοφορία του αέρα 

Ηλεκτρικό ρεύμα
H θέρμανση με ηλεκτρικό ρεύμα είναι μια από τις πιο διαδεδομένες μορφές θέρμανσης, καθώς χρησιμοποιεί ως «καύσιμο» τον ίδιο τον ηλεκτρισμό, προσφέροντας οικονομία στην αγορά, την εγκατάσταση, την χρήση και τη συντήρηση. Βέβαια, η εντύπωση που έχουν οι περισσότεροι καταναλωτές ότι η θέρμανση μέσω του ηλεκτρικού ρεύματος είναι πιο οικολογική αποδεικνύεται λανθασμένη, καθώς τα εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ευθύνονται για περισσότερο από το 50% των αερίων του θερμοκηπίου που παράγονται στην Ελλάδα.

Για το λόγο αυτό, όλο και περισσότεροι επιστήμονες πλέον συγκλίνουν στην άποψη πως το μέλλον της παραγωγής ενέργειας βρίσκεται στην παραγωγή ηλεκτρισμού από ανανεώσιμες πηγές. Γεγονός είναι πάντως πως ο ηλεκτρισμός αποτελεί σημαντικό τρόπο θέρμανσης στα ελληνικά νοικοκυριά σήμερα, είτε ως κεντρική θέρμανση (ηλεκτρικοί λέβητες, αντλίες θερμότητας), είτε ως τοπική (κλιματιστικά, θερμοπομποί, πάνελ υπέρυθρης ακτινοβολίας, κ.α.).

Post it 
  • Ρωτήστε για τη δυνατότητα εγκατάστασης νυχτερινού τιμολογίου 
  • Ελέγξτε τις δυνατότητες χρηματοδότησης για αντλία θερμότητας (Εξοικονομώ ΚατΆ Οίκον)
  • Κάντε έρευνα αγοράς για συσκευές εξοικονόμησης (μετρητές, θερμοστάτες, κ.α.)
  • Ρυθμίστε τον θερμοστάτη κάτω από τους 20oC
  • Μην αφήνετε τις συσκευές θέρμανσης χώρου στην αναμονή (stand-by)