«Εργαλείο» επανεκκίνησης της οικονομίας το ΕΣΠΑ

Αρθρο του κ. Αλέξη Χαρίτση, Υφυπουργού Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρισμού αρμόδιου για θέματα ΕΣΠΑ στην εφημερίδα «Χρηματιστήριο».

Η νέα προγραμματική περίοδος ΕΣΠΑ 2014-2020 ξεκινά δυναμικά τη νέα χρονιά εντός μιας εξαιρετικά κρίσιμης οικονομικής και κοινωνικής συγκυρίας, όχι μόνο για την χώρα αλλά και για την Ευρώπη γενικότερα. Η εκκίνηση του νέου ΕΣΠΑ συμβαδίζει με τη διασφάλιση όλων των απαραίτητων ενεργειών για το ομαλό κλείσιμο του ΕΣΠΑ 2007-2013, παρά τα προβλήματα που μάς κληροδότησαν οι προηγούμενες κυβερνήσεις.

Ο σχεδιασμός του ΕΣΠΑ 2007-13 άφησε σημαντικά προβλήματα. Αποδείχθηκε ασύμμετροςκαι επιπόλαιος. Υπήρχαν έργα των οποίων οι συμβάσεις ξεπερνούσαν συνολικά τον εγκεκριμένο προϋπολογισμό κατά 6 δισ. ευρώ. Ποσό, δηλαδή, ίσο με ένα ετήσιο ΠρόγραμμαΔημοσίων Επενδύσεων, το οποίο υπήρχε ο κίνδυνος να «φορτωθεί» ο εθνικός προϋπολογισμός ή ακόμα χειρότερα, εξαιτίας του να κληθεί το Δημόσιο να επιστρέψει κοινοτικούς πόρους. 

Τους τελευταίους έντεκα μήνες, έγινε μια εργώδης προσπάθεια στο Υπουργείο για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων και την ενίσχυση της απορρόφησης των πόρων των διαρθρωτικών ταμείων, η οποία ανέδειξε δυο σημαντικές πρωτιές. Σύμφωνα με τα τελευταία επίσημα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης η Ελλάδα είναι πρώτη ανάμεσα στα 28 κράτη-μέλη της Ε.Ε. σε απορρόφηση για την προγραμματική περίοδο ΕΣΠΑ 2007-2013. Είναι επίσης η πρώτη και η μόνη χώρα-μέλος, με εγκεκριμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου για το σύνολο των προγραμμάτων 2014-2020 και έτσι είναι η μόνη χώρα η οποία μπορούσε να υποβάλλει αιτήματα πληρωμής για όλα τα προγράμματα της νέας προγραμματικής περιόδου μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου 2015.

Οι παραπάνω επιτυχίες είναι αποτέλεσμα της σκληρής και επίπονης προσπάθειάς μας ανασχεδιασμού των προγραμμάτων και χειρισμών ομαλού «κλεισίματος» της προγραμματικής περιόδου 2007 -2013, χωρίς προγραμματικές αστοχίες ιδιαίτερου δημοσιονομικού βάρους. Υπάρχουν όμως και επιτυχίες που είναι αποτέλεσμα της σκληρής διαπραγμάτευσης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που οδήγησε στις ευνοϊκές ρυθμίσεις, οι οποίες εγκρίθηκαν τον Οκτώβριο από το Ευρωκοινοβούλιο: αύξηση κοινοτικής χρηματοδότησης στο 100% για την περίοδο 2007-2013 και διπλασιασμός της προκαταβολής για την περίοδο 2014-2020.

Η νέα προγραμματική περίοδος στηρίζεται σε εντελώς διαφορετική προσέγγιση σε σχέση με τις παθογένειες του παρελθόντος, μακριά από πρακτικές πελατειακών σκοπιμοτήτων και την καταστροφική παγίδα της εσωτερικής υποτίμησης και της σκληρής δημοσιονομικής προσαρμογής.Παρόλο το δυσμενές δημοσιονομικό περιβάλλον, πολλά από τα σημαντικότερα συγκριτικά πλεονεκτήματα της οικονομίας της χώρας παραμένουν ενεργά, ιδιαίτερα η ποιότητα του ανθρώπινου δυναμικού της. Γεγονός ,το οποίο αξιοποιεί το νέο ΕΣΠΑ 2014-2020 ώστε να αποτελέσει έτσι ένα από τα βασικά εργαλεία για την πολυπόθητη επανεκκίνηση της ελληνικής οικονομίας στη βάση ενός νέου αναπτυξιακού προτύπου. 

Σκοπός μας είναι να ακολουθήσουμε πολιτικές τόνωσης οι οποίες θα λειτουργήσουν υπέρ του κόσμου της εργασίας και θα βοηθήσουν σχήματα νεανικής επιχειρηματικότητας και κοινωνικής οικονομίας να «ανθίσουν» δημιουργικά προς όφελος της κοινωνικής πλειοψηφίας και όχι λίγων και εκλεκτών. Στόχος μας είναι η ενίσχυση της απασχόλησης και η δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας. Απόλυτη προτεραιότητα αποτελεί η ανάσχεση της τάσης φυγής στο εξωτερικό του πλέον δυναμικού τμήματος της οικονομίας, των νέων επιστημόνων. 

Με τις δράσεις μας για την ενίσχυση της μικρομεσαίας καινοτόμου και νεοφυούς επιχειρηματικότητας, παρεμβαίνουμε στο επίπεδο της παραγωγής και με τις δράσεις μας για την αντιμετώπιση της ανθρωπιστικής κρίσης, τη στήριξη του ανθρώπινου δυναμικού γενικότερα, τις υποδομές, το περιβάλλον κ.λπ., εμπλουτίζουμε την άσκησης της οικονομικής δραστηριότητας προς μια νέα, βιώσιμη κατεύθυνση. 

Συνολικά, οι βασικές παρεμβάσεις μας θα κινηθούν σε τρεις βασικούς άξονες: α) στην αύξηση των δυνατοτήτων χρηματοδότησης της οικονομίας και στην ανάπτυξη νέων εργαλείων υγιούς μόχλευσης, β) στην παρέμβαση στο παραγωγικό πεδίο με την ενίσχυση της νεοφυούς επιχειρηματικότητας, της κοινωνικής οικονομίας και της επιχειρηματικής ανακάλυψης, γ) στη βελτίωση του θεσμικού πλαισίου, την αναβάθμιση της προγραμματικής ικανότητας των αναπτυξιακών θεσμών και την καταπολέμηση της γραφειοκρατίας και της διαφθοράς.

Το ΕΣΠΑ της νέας προγραμματικής περιόδου διαθέτει τη δυναμική που μπορεί να βοηθήσει την ελληνική οικονομία και κοινωνία να υπερβεί την κρίση της και να βρει το σωστό βηματισμό της, στηριγμένο πάνω σε τρείς άξονες: ΕΡΓΑΣΙΑ – ΑΝΑΠΤΥΞΗ – ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ. Και θα το πετύχει.